Học làm người

Đại sư Tinh Vân có một người đệ tử, sau khi tốt nghiệp Đại học liền học Thạc sĩ, rồi lại học Tiến sĩ. Sau nhiều năm đèn sách, cuối cùng cũng đã hoàn thành luận án tiến sĩ nên vô cùng mừng vui. Một hôm, người đệ tử này trở về, thưa với Đại sư:

- Thưa thầy nay con đã có học vị Tiến sĩ rồi, sau này con phải học những gì nữa? 

Ngài Tinh Vân bảo: 

- Học làm người! Học làm người là việc học suốt đời chẳng thể nào tốt nghiệp được.

Thứ nhất, học Nhận Lỗi. Con người thường không chịu nhận lỗi lầm về mình, tất cả mọi lỗi lầm đều đổ cho người khác, cho rằng bản thân mình mới đúng, thật ra không biết nhận lỗi chính là một lỗi lầm lớn. 

Thứ hai, học Nhu Hòa. Răng người ta rất cứng, lưỡi người ta rất mềm, đi hết cuộc đời răng người ta lại rụng hết, nhưng lưỡi thì vẫn còn nguyên, cho nên cần phải học mềm mỏng, nhu hòa thì đời con người ta mới có thể tồn tại lâu dài được. Tâm nhu hòa là một tiến bộ lớn trong việc tu tập. 

Thứ ba, học Nhẫn Nhục. Thế gian này nếu nhẫn được một chút thì sóng yên bể lặng, lùi một bước biển rộng trời cao. Nhẫn, vạn sự được tiêu trừ. Nhẫn chính là biết xử sự, biết hóa giải, dùng trí tuệ và năng lực làm cho chuyện lớn hóa thành nhỏ, chuyện nhỏ hóa thành không. 

Thứ tư, học Thấu Hiểu. Thiếu thấu hiểu nhau sẽ nảy sinh những thị phi, tranh chấp, hiểu lầm. Mọi người nên thấu hiểu thông cảm lẫn nhau, để giúp đỡ lẫn nhau. Không thông cảm lẫn nhau làm sao có thể hòa bình được? 

Thứ năm, học Buông Bỏ. Cuộc đời như một chiếc vali, lúc cần thì xách lên, không cần dùng nữa thì đặt nó xuống, lúc cần đặt xuống thì lại không đặt xuống, giống như kéo một túi hành lý nặng nề không tự tại chút nào cả. Năm tháng cuộc đời có hạn, nhận lỗi, tôn trọng, bao dung, mới làm cho người ta chấp nhận mình, biết buông bỏ thì mới tự tại được! 

Thứ sáu, học Cảm Động. Nhìn thấy ưu điểm của người khác chúng ta nên hoan hỷ, nhìn thấy điều không may của người khác nên cảm động. Cảm động là tâm thương yêu, tâm Bồ tát, tâm Bồ đề; trong cuộc đời mấy mươi năm của tôi, có rất nhiều câu chuyện, nhiều lời nói làm tôi cảm động, cho nên tôi cũng rất nỗ lực tìm cách làm cho người khác cảm động. 

Thứ bảy, học Sinh Tồn. Để sinh tồn, chúng ta phải duy trì bảo vệ thân thể khỏe mạnh; thân thể khỏe mạnh không những có lợi cho bản thân, mà còn làm cho gia đình, bạn bè yên tâm, cho nên đó cũng là hành vi hiếu đễ với người thân.

(Sưu tầm)

Khu vườn

* inspired by MOTHER & FATHER (c) Paddy Summerfield

Người ta qua hết một đời giông bão 

Sau cùng về an trú giữa đời nhau 

Khu vườn nhỏ, đôi bộ bàn ghế nhỏ 

Nước thời gian nhuộm tất cả một màu. 

Những bình minh nắng gọi lên ngày mới 

Tiếng chim non nhẹ tựa áng mây trời 

Cơn gió nhỏ chở trên đôi cánh mỏng 

Hương mùa hè từ năm tháng xa xôi... 

Những buổi trưa bóng cây dài ngái ngủ 

Dựa vai nhau đan mái tóc sương mù 

Người và ta, ta và người - là Đủ 

Dẫu có chìm cho tận đến thiên thu! 

Những hoàng hôn khi ánh ngày đã tắt 

Ngồi lặng im xem mấy khúc phim buồn 

Nhìn quá vãng lững lờ trôi trước mắt 

Đôi lúc cười, đôi lúc lệ trào tuôn... 

Những đêm tối sao mờ và trăng khuyết 

Tách trà thơm ta pha kỹ cho người 

Cái xoa lưng người vì ta khe khẽ 

Góp lại thành mùi vị của an vui. 

Đêm cứ thế, đêm yên bình bước nhẹ 

Ngày cứ trôi chậm hơn cả nỗi buồn 

Cùng thanh thản đợi chờ thời khắc cuối 

Một hôm nao sông suối trở về nguồn… 

Một hôm nao khu vườn thơm nắng mới 

Trời vẹn nguyên màu cây cỏ xanh ngời 

Con chim nhỏ thoáng ngại ngần, bối rối 

Rồi điềm nhiên cất tiếng hót chơi vơi... 

...

Ước sao ta chưa gặp nhau

Ta ở giữa ngày mưa 

nhưng không mơ về nắng 

Chỉ thèm một bờ vai

ủ vừa vai mình ấm 

Ta đi chiều ngược gió

tìm lại hoàng hôn xưa 

Nơi con đường ngả tối 

tay đan tiếng cười đùa 

Ta ngồi góc quán cũ 

nhìn khắp những mặt người 

Trong những hình dung ấy 

đâu nét quen một thời? 

Ta trôi trên sông rộng 

Năm tháng dài vô biên 

Vậy mà, không ra khỏi 

đáy con tim muộn phiền 

Có những điều ngỡ đã 

là vực sâu yếu mềm 

Ta, sẽ không rơi lại 

Nhưng, đâu ngờ một đêm... 

Khi buồn về vây khốn 

Khi tình về khóc than 

Trên vệt dài khóe mắt 

hằn vết dấu thời gian 

Ta lần đầu bỗng thấy 

Ước như mình chưa từng 

gặp nhau, chưa từng có 

những gì ở thanh xuân... 

--- 

* tựa đề là tên album đã khiến mình ủy mị: 

Ước sao ta chưa gặp nhau | Uyên Linh - Dũng dAlAt

27 tháng Chạp

Sáng nay dậy sớm, cùng cả nhà đi ăn bún bò. Tiệm bán ở ST hơn chục năm có, đông khách dã man, thịt nhiều, giá hợp lý, nhưng bị cái ngọt ngây.

Trên đường về tạt ngang qua chợ, chợ nhỏ, mua được rổ cá chốt ngon ngon, tình cờ gặp bạn cũ, vòng qua chợ lớn mua thêm đc 2kg ổi tươi rói.

Về nhào vô quét quét lau lau dọn dọn nhà cửa, vừa làm vừa nghe cha mẹ í ới "nói xấu" nhau mấy chuyện Tết cũ, từ cái thời hai đứa con chưa đứa nào nhìn mặt trời.

Xong nhào qua đứng bếp, ướp mớ cá chốt để kho sả, làm thêm chảo cải chua xào trứng, bỏ lò hâm lại đống vịt kho gừng siêu xuất sắc chiều qua.

Ăn trưa no banh bụng, rồi thì hưởng ứng em gái bày trò làm bánh. Kế hoạch bánh bông lan kết thúc với thành quả là... ổ bánh mì ngọt khô khô xơ xơ, nhưng bù lại vị vừa miệng.

Nằm dài ở góc nhà thân thuộc, lướt net vòng vòng, rồi đánh một giấc không lo nghĩ. Giờ mới dậy, lọ mọ đi chuẩn bị bữa cơm chiều.

Ngày ở nhà cứ thế mà chầm chậm trôi...

Tết ở nhà cứ thế mà sẽ an an ổn ổn đi qua... 

Vậy đi ha!

...

Về với mùa xuân

(c) photo by Elena Shumilova 

Những ngày tháng cuồng điên, vậy mà, cũng xem như đã qua. Hai mươi bốn tháng Chạp, còn chưa đầy một tuần nữa là Xuân. 

Còn chưa đầy hai mươi bốn tiếng đồng hồ nữa là sẽ lại được thanh thản treo một câu status nghe thiệt an lòng: Về nhà. Thì về với nhà, cũng là về được mùa xuân. Hết thảy mỏi mệt, sầu lo, phiền muộn của quãng đường trước đó có thể xem như cát bụi. Nghiêng vai giũ sạch. Bỏ lại phía sau. 

... 

Năm này không trông Tết. Chẳng rõ nguyên do, nhưng chắc có lẽ chỉ là sự "lấy lại cân bằng" sau năm ngoái hân-hoan-quá-mức. Nên, cũng không tha thiết lý giải, cứ nương theo ngày tháng mà đi. Cứ đơn giản xem như một kỳ nghỉ dài. 

Rồi cũng sẽ là những việc năm nào cũng làm, những thứ năm nào cũng trải qua như bao cái Tết khác. Rồi cũng sẽ chào tạm biệt một đoạn Xuân ngắn ngủi, để lại tiếp tục trôi với cuộc đời dài rộng... 

Giữa "điệp khúc" đó, duy nhất Về nhà là một nốt trầm đẹp đáng nâng niu. 

...

Thêm cái Tết này, tính theo tuổi ta, là mẹ cha đã vào ngưỡng "lục thập nhi nhĩ thuận". Nghĩa là, con tàu đời càng lúc càng cận kề sân ga cuối. Dù muốn dù không, mỗi khi Tết đến Xuân về, không khỏi chạnh lòng mà đong đếm dùm mẹ cha. Nghĩ nhiều, buồn sâu. Nhưng phải nghĩ, để mà dặn lòng sống trọn cho mẹ cho cha nhiều hơn khi mình còn có thể. Để mà chuẩn bị cho chính bản thân về sự Mất ngay khi vẫn còn ít nhiều Được đủ đầy. 

Cũng chính thế, nên trước giờ, mình luôn chọn Tết ở nhà. Tết, phải về nhà, phải ở nhà. Bởi lẽ, như câu chuyện "hạt giống cho tâm hồn" tin rằng ai cũng nhớ (mà năm nay một nhãn hàng mang áp dụng vào TVC chủ đề Tết) đã từng nhắc nhở: Sẽ còn bao nhiêu cái Tết ta vẫn được bên cạnh mẹ cha? Còn bao nhiêu mùa xuân mới ta có vòng tay gia đình là nơi chốn khiến con tim mong mỏi quay về? Còn bao nhiêu đêm trừ tịch nồng mùi nhang khói, mà, những người ta yêu thương vẫn kề cận - chứ không phải chỉ là thoáng hình dung ta vọng tưởng trong đau buồn? 

... 

Nên, mai ta sẽ về. 

Về nhà. Về đón Tết. Về với mùa xuân của riêng lòng. 

Mong là, Xuân sẽ an và Tết sẽ vui. 

...

Giữa ngày tháng cuồng điên

(c) photo by Elena Shumilova

Thực sự không hiểu vì sao, những ngày này, chỉ thấy đời mệt nhọc. 

Có lẽ, do công việc - dù đã hơn một năm vẫn không tài nào  adapt nổi, mỗi ngày vẫn là sự gắng gượng máy móc, cố làm tròn trách nhiệm chứ tuyệt không còn passion, hay motivation gì. Có lẽ, do sự cô độc chưa bao giờ chịu rời bỏ, thủy chung ở bên cạnh, để thỉnh thoảng được dịp, lại dìm mình trong biển "than thân trách phận" như bao kẻ vô dụng và đớn hèn. Có lẽ, do dù giỏi ngụy biện như thế nào, cố tự mị đến thế nào, vẫn không thể tránh khỏi vô số lần nhìn quanh, so sánh, tị hiềm và tuyệt vọng. Có lẽ, với những kẻ thất bại, sống có bao giờ thôi là chuyện điên rồ? 

Những ngày này, thay cho niềm trông ngóng tân niên, thay cho lòng nôn nao đợi Tết, lớn hơn hết thảy, là sự muốn buông bỏ. Muốn được an nghỉ. Muốn làm kẻ bạc nhược, kiếm ai đó nuôi mình. Ước mơ nhảm nhí, phi lý. Nên cứ nặng lòng quẩn quanh. 

... 

May có vài niềm an ủi, rất nhỏ, nhưng cũng vừa an trí, phần nào. Như chuyến Dalat tròn vẹn với vài thân thương. Như điện thoại mỗi ngày của Mẹ chưa từng sai khác. Như vài lần phí phạm, đôi ba món đồ tự mua cho mình. Như Lời nguyện cầu ai đó gửi tặng giữa đêm. 

... 

Dalat, một chuyến đi ngắn. Ngắn, nhưng không vội vàng. Ngắn, mà đủ niềm vui. Sớm bước ra cung đường quen, bất giác thấy mọi thứ xa lạ. Bất giác, ngùi ngùi tiếc nhớ dư hương ngày cũ, mơ hồ. 

Đã trông đợi cái lạnh của núi đồi nơi ấy có thể phần nào làm dịu những nỗi chán chường, vô vọng của ngày tháng cuồng điên; nhưng sau hết, cũng chỉ một khoảng ngắn nhẹ lòng, rồi khi quay về lại phố thị bon chen, vẫn thấy sống mỏi mệt, vẫn thấy đời dài chênh vênh. 

... 

Hôm nay ngày đầu tháng Chạp. Nhớ phải ăn chay, nhưng lại chọn ăn mặn. Cái kiểu như muốn phản kháng một cách vô nghĩa, chỉ để tìm được cảm giác, ít nhất còn có thứ bản thân tự quyết, mình có thể chiều lòng mình. 

Đã Chạp, nghĩa là, đếm được những ngày sẽ phải rơi hết để đến Xuân. Có gì chờ mình ở mùa Tết năm "ba mốt bước qua" này? Có gì đợi mình ở Hai Không Mười Lăm - còn đằng đẵng phía trước, nhưng cũng sẽ lại trôi rất nhanh? Có mảnh vỡ nào sẽ ghép vừa? 

... 

Những ngày này, lại thấy lời Haruki thực là chuẩn mực: 

"Đấy, giống hệt như thế. Thế giới của chúng ta giống như thế. Khi trời mưa, hoa nở, và khi trời không mưa, hoa héo. Bọn thằn lằn ăn côn trùng, và bị bọn chim ăn thịt. Nhưng tất cả đều sẽ chết và khô teo đi. Một thế hệ biến mất, một thế hệ khác thế chỗ. Đó là một quy luật tuyệt đối. Có nhiều cách sống, và nhiều cách chết. Nhưng có quan trọng gì đâu. Điều duy nhất còn lại là sa mạc." 

...

Lại viết những câu thừa

Hôm nọ, vô tình ghé quán cũ. Quán vẫn quen, chỉ người là xa lạ. Nhìn quanh từng góc nhớ, dường như còn sót vài dư ảnh. Nhưng, trông kỹ lại, chỉ thấy chính mình. 

(Ngày tháng mải miết, bất kỳ thứ gì rồi cũng bỏ đi. Cớ sao, cô đơn chẳng chịu rời?)

...

Nói chuyện với em, bắt gặp bản thân đâu đó. Nhận ra, duyên phận thực sự kỳ diệu. Nhưng, có lẽ, điều kỳ diệu ấy chưa dành cho mình? Đường về, chạy xe dưới khoảng trời phai nắng, giữa buổi chiều trôi như tiếng thở dài, lại nhớ những câu buồn: 

"Ở ngoài kia 

 ai đợi ta không? 

Phố thì đông, lòng người thì hẹp 

Triệu trái tim - triệu cánh cửa khép 

Ai người sẽ mở vì ta?" 

...

Đi xem kịch, lại nghe mấy lời thoại quen. Đại khái là, người trẻ sống vì tương lai, còn người già sống bằng quá khứ. Theo đó, những kẻ dở dở ương ương, như mình, chắc chỉ nên sống cho hiện tại? 

Biết là vậy, nhưng nói dễ, làm thì khó vô cùng. 

...

2014 vĩnh viễn đi qua. 2015 đã đang bắt đầu. Mỗi ngày, vẫn luôn tự nhắc lòng: Chỉ cần cố gắng Đủ để luôn có thể mỉm cười khi nhìn lại. Cố giữ lửa niềm tin. Dù nhiều khi, cúi xuống, chỉ thấy tro tàn. 

...

Những ngày đầu năm, bỗng dưng như nghe thấy Okada Toru hỏi mình: 

"Em đã bao giờ có cảm giác đó chưa - cảm giác mình muốn đến một nơi hoàn toàn khác, trở thành một người hoàn toàn khác?" (*) 

và muốn trả lời rằng: Dĩ nhiên, rất nhiều lần. 

...

(*) trích Biên niên ký chim vặn dây cót - Haruki Murakami.

Nơi ấy

...

Khi thực tại mỏi mệt, ta lại trốn vào cõi riêng. Không gian của chỉ an yên và lặng lẽ. 

Nơi ấy, có thể mang dáng dấp của Dalat mờ sương. Một vùng thông xanh reo lời thơ cũ, ôm ấp từng dốc phố chênh vênh, như vòng tay tha thiết của ai đó hôm nào. 

Nơi ấy, mình ta với nỗi cô đơn. Và, những ảo vọng, biết là, không bao giờ có thể mang theo về lại chốn này. 

Nơi ấy, thanh xuân vĩnh trú. 

Tình yêu lẫn nỗi đau cũng mãi mãi không phai tàn.

...

Điều hoang đường nhất

"Tôi vẫn có nỗi ám ảnh mơ hồ về một buổi sớm mai trời se lạnh, mưa rả rít rơi. Một ngày không công việc, không điện thoại, thời gian là vô nghĩa vì ta có nhau là thế giới đã quá đủ đầy. Niềm hạnh phúc lan trong từng thớ thịt, nhưng đâu đó vẫn nhói lên niềm tiếc nuối, nỗi lo sợ rằng chẳng biết ngày hạnh phúc sẽ kéo dài được bao lâu. Thứ âm nhạc không thể bị ảnh hưởng bởi thời gian cứ rỉ rả phát ra từ chiếc loa nhỏ bên tường “Điều hoang đường nhất là tình yêu em dành cho anh, đã lâu rồi, xa rồi, vẫn còn ánh lửa chưa dứt gọi mời...” 

Bởi vậy người ta mới nói cuộc sống này là nhị nguyên: có ngày thì có đêm, có sinh thì có tử, có nóng thì có lạnh, có vui thì có buồn… nên khi đón nhận hạnh phúc thì ta cũng phải chuẩn bị tinh thần cho những nỗi buồn sẽ đến. Hiểu được quy luật của cuộc sống là cách ta cùng nhau vượt qua khó khăn đến từ khách quan lẫn chủ quan của mỗi người. Con đường mưu cầu hạnh phúc không dễ, nhưng không có nghĩa là không thể, miễn bên anh vẫn còn có em."

(c) photo & text by Tam Bui Photography

Thay vì ở lại bên cạnh nhau (version 2)

Thay vì ở lại bên cạnh nhau 

người chọn bỏ ta, đi về phía khác 

Màu nắng hôm nao bây giờ đã nhạt 

tựa vết hôn xưa tan mất, đâu còn... 

Ký ức tột cùng chỉ ánh trăng non 

le lói sáng không đủ dìu ta qua giông bão 

Người chọn lãng quên, như điều tất yếu 

Cớ sao ta cứ cố giữ thương sầu? 

Thay vì ở lại bên cạnh nhau 

người chọn tái sinh dưới trời lạ lẫm 

Vốn dĩ không duyên, đâu đành trách hận 

Nhưng, mất mát luôn là chuyện không ngờ! 

Có lẽ, từ đầu, mỗi người đã một giấc mơ 

Níu kéo đến mấy, chỉ đoạn đường phi thực 

Đậm sâu đến mấy, rồi cũng tỉnh thức 

Áo thanh xuân đến lúc úa nhàu... 

Người với người, sau hết, vẫn phải xa nhau 

Cuộc đời này có gì là mãi mãi? 

Nên, vết thương trong tim người ở lại 

chắc thời gian, theo ngày tháng, sẽ xóa mờ?

...

* Thay vì ở lại bên cạnh nhau (version 1)